VAŞİNGTON [ABD], 8 Mart (ANI): Dünya Uygur Kurultayı (WUC), uluslararası savunu çabalarını vurgulayan ve Çin'in özellikle Ramazan ayında Uygurlara yönelik uyguladığı uzun vadeli baskılar ile Uygur aydınlarını ve aktivistlerini hedef almasına dair endişelerini dile getiren haftalık raporunu yayımladı.
Dünya Uygur Kurultayı tarafından aktarılan son raporlar, yetkililerin birçok Uygur tarafından Doğu Türkistan olarak adlandırılan bölgede Ramazan ayı boyunca sıkı denetim ve gözetim faaliyetleri yürüttüğünü ileri sürüyor. Özgür Asya Radyosu (RFA) tarafından paylaşılan bilgilere göre, Çin polisi 27 Şubat'ta Hoten vilayetine bağlı köylerde "gizlice oruç tuttukları" gerekçesiyle altı Uygur sakini gözaltına aldı.
Gözaltına alınanların tamamı 70 yaşın üzerindeki yaşlılar olup, beş kişi uyarı ve siyasi "eğitim toplantıları" sonrası serbest bırakılırken; 30 yaşındaki bir erkeğin halen tutuklu olduğu ve hakkında cezai işlem başlatılma ihtimalinin bulunduğu bildirildi. Yetkililerin ayrıca seher vaktinde devriye gezdiği ve sakinlerin oruç tutup tutmadığını kontrol etmek amacıyla evlere girdiği ifade ediliyor.
Bu gelişmelerin yanı sıra, Dünya Uygur Kurultayı heyeti Birleşmiş Milletler İnsan Hakları Konseyi'nin Cenevre'de devam eden 61. oturumu sırasında aktif temaslarda bulundu. Dünya Uygur Kurultayı Başkanı Turghunjan Alawdun başkanlığındaki heyette, Başkan Yardımcısı Zumretay Erkin ve birçok faaliyet katılan diğer temsilciler yer aldı.
Tehdit Altındaki Halklar Derneği (STP) tarafından düzenlenen bir yan panelde konuşan Zumretay Erkin, yurt dışında yaşayan Uygurların ailelerine yönelik taciz ve tehditleri de kapsayan sınır ötesi baskıların arttığı konusunda uyarıda bulundu. Öte yandan Uygur edebiyat eleştirmeni Yalqun Rozi, Latin Amerika Açılım ve Kalkınma Merkezi (CADAL) tarafından "Graciela Fernández Meijide İnsan Hakları Ödülü"ne layık görüldü. Eski Sincan (Doğu Türkistan) Eğitim Yayınevi editörü olan Yalqun Rozi, 2016 yılında tutuklanmış ve daha sonra "devlet düzenini yıkmaya teşvik" suçlamasıyla 15 yıl hapis cezasına çarptırılmıştı. Savunucular, bu ödülün Çin politikaları nedeniyle hapse atılan Uygur aydınlarının dramını gündeme getirmeyi amaçladığını belirtiyor.
Kurultay temsilcileri ayrıca Avrupa ve ötesindeki diplomatik temaslarını sürdürdü. Köln şehrinde, Turghunjan Alawdun ve aktivist Dolkun İsa'nın da aralarında bulunduğu bir heyet, bir Türk sivil toplum kuruluşu tarafından düzenlenen iftar programında Türkiye'nin Almanya Büyükelçisi Gökhan Turan ile görüştü. Heyet, etkinlik sırasında Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’a hitaben yazılan ve Uygurların endişelerini içeren bir mektubu Bilal Erdoğan’a teslim etti.
Bu arada Dünya Uygur Kurultayı Yürütme Kurulu Başkanı Rushan Abbas, Panama’da bir savunu görevini yerine getirerek milletvekilleri, gazeteciler ve sivil toplum liderleriyle bir araya geldi. Abbas, Uygurların Çin rejimi altında maruz kaldığı ve aktivistlerin "soykırım niteliğindeki mezalimler" olarak tanımladığı durumlar hakkındaki farkındalığı artırmaya çalıştı. (ANI)
